«Нас прымушаюць маўчаць, але гэта не значыць, што мы пагадзіліся»

Акцыя ў Вільні

У Вільні беларусы сабраліся на галоўнай плошчы. Яны разгарнулі вялізны бел-чырвона-белы сцяг.

Перад прысутнымі выступілі былыя палітзняволеныя, прадстаўнікі дыяспары, грамадскія актывісты. А таксама музыкі — хор Pra.Dziva, Юры Стыльскі.

На плошчы размешчаная галерэя з партрэтамі палітзняволеных.

Акрамя ўдзельнікаў акцыі, якіх сабралася больш за сто чалавек, на плошчы можна заўважыць шмат турыстаў. Яны падыходзяць да людзей і цікавяцца пра акцыю, многія з іх у курсе падзей 2020 года.

Разам з хорам людзі спяваюць «Пагоню».

Удзельнікі таксама зладзілі вялізны карагод. А пасля выправіліся ў шэсце па горадзе.

ЕС выразил солидарность с беларусами

Евросоюз, ряд демократических стран и международных структур выступили с заявлениями по случаю годовщины событий 9 августа (цитируется по Позірку).

Европейская служба внешних связей (дипломатический орган ЕС):

— Сегодня исполняется шесть лет со дня фальсификации президентских выборов в Беларуси. Тогда демократическое волеизъявление сотен тысяч беларусов было встречено с беспрецедентной силой и насилием. ЕС вместе с беларуским народом выступает за свободную, демократическую, суверенную и независимую Беларусь, — заявила.

Министерства иностранных дел Польши:

— Открытый диалог со своими гражданами, полное уважение их прав, освобождение и реабилитация всех узников совести — норма демократического государства. Выступаем за добрососедские отношения с суверенной и демократической Беларусью и свободным беларуским народом.

МИД Литвы:

— Международное сообщество должно продолжать оказывать давление на режим Лукашенко, чтобы он освободил сотни своих политических заключенных и прекратил репрессии.

МИД Латвии:

— 9 августа 2020 года народ Беларуса начал протестовать против мошеннических президентских выборов. Он выступил за демократию и свободу, но встретил жестокое подавление и систематические нарушения фундаментальных прав.

Шесть лет спустя, говорится в сообщении, режим Александра Лукашенки «продолжает свою репрессивную политику, включая транснациональное преследование беларусов в изгнании».

— Количество политических заключенных продолжает расти, — подчеркнуло латвийское ведомство. — Беларусь продолжает гибридную кампанию против соседних государств ЕС через инструментализацию миграции и остается причастной к войне России против Украины. Мы решительно осуждаем эти нечеловеческие действия и призываем Минск прекратить их немедленно.

МИД Эстонии:

— Свободу нельзя заставить замолчать. Будущее Беларуси принадлежит ее народу. Каждый день беларусы проявляют необычайное мужество, отстаивая свое право самостоятельно определять свое будущее.

МИД Румынии:

— Сегодня Румыния выражает солидарность с гражданами Беларуси, которые продолжают достойно и смело отстаивать свои демократические устремления, несмотря на постоянные репрессии. Мы убеждены, что, как и у румынского народа, у беларуского народа будет возможность свободно определять свое будущее и реализовывать свои законные стремления к свободе, демократии и верховенству закона.

Бухарест, как отмечено, подтверждает «твердую и последовательную поддержку стремления беларуского народа жить в свободном, демократическом, суверенном и независимом государстве как части мирной, процветающей и объединенной Европы».

— Мы повторяем призыв к беларуским властям начать подлинный и инклюзивный национальный диалог, прекратить поддержку агрессивной войны Российской Федерации против Украины и положить конец любому участию в гибридных атаках, направленных против государств — членов Европейского союза.

МИД Словении:

— Словения солидарна с народом Беларуси и поддерживает его стремление к свободе, справедливости и демократическому будущему. Все политические заключенные должны быть освобождены.

Министр иностранных дел Финляндии Элина Валтонен:

— Шесть лет назад беларускому народу было отказано в свободных и справедливых президентских выборах. Несмотря на продолжающиеся репрессии, их мужество не ослабевает.

Мы солидарны с народом Беларуси и подтверждаем нашу непоколебимую поддержку свободной, демократической и независимой Беларуси.

Конгресс местных и региональных властей Совета Европы:

— Голос беларуского народа нельзя заглушать. Его стремление к свободному и демократическому будущему заслуживает нашей постоянной поддержки и солидарности.

Европейский комитет регионов (консультативный орган ЕС):

— Спустя пять лет после сфальсифицированных президентских выборов 2020 года беларусы продолжают проявлять удивительное мужество в своем стремлении к свободе, демократии и верховенству закона. ЕКР поддерживает всех, кто борется за свободную и демократическую Беларусь.

Ціханоўская: «Мне важна, каб 9 жніўня захавалася ў нашай здольнасці дамаўляцца, дзякаваць за дапамогу і самім дапамагаць, калі можам»

З нагоды шостай гадавіны 9 жніўня Святлана Ціханоўская звярнулася да беларусаў з асабістымі словамі пра тое, як мы змяніліся за гэтыя гады і што важна нам усім захаваць у сабе цяпер.

— Шэсць гадоў — гэта вельмі шмат. За гэты час у кагосьці нарадзіліся дзеці, хтосьці месяцамі чакаў лістоў з турмы. Хтосьці навучыўся хаваць трывогу ад бацькоў і дзяцей, працаваць, усміхацца, адказваць: «Усё нармальна», калі насамрэч зусім ненармальна. Амаль у кожнай беларускай сям'і з'явілася сваё «да» і «пасля». Затрыманні, ператрусы, хуткі ад'езд з адной валізкай...

Змянілася і само штодзённае жыццё. Краіна кожны год губляе найважнейшых спецыялістаў. З’язджаюць лекары, настаўнікі, IT-спецыялісты. У аптэках няма патрэбных медыкаментаў, праблемы з банкамі і картамі, складанасці з візамі і падарожжамі.

Да таго ж у Беларусі людзі былі вымушаныя навучыцца ўважліва падбіраць словы і кожны дзень правяраць, ці ўсё ў парадку з блізкімі. Вось як сёння выглядаюць наступствы рэпрэсіі.

Нам па-ранейшаму балюча, і шэсць гадоў чакання дастаткова доўга, каб стаміцца і засумнявацца, ці мае ўсё гэта сэнс.

Але з кожным годам становіцца ўсё больш відавочным: 2020-ты незваротна змяніў Беларусь. Нас прымушаюць маўчаць, але гэта не значыць, што мы пагадзіліся. Нас раскідала па розных гарадах і краінах, але мы не сталі чужымі адно аднаму. Нас спрабуюць пераканаць, што ўсё было дарэмна, але мы ўжо ведаем, якой можа быць Беларусь і якімі можам быць мы самі.

Для мяне 9 жніўня — гэта абяцанне не забыць. Не забыць, што мы адна нацыя. Не забыць таго самага моманту, калі ў натоўпе з дзясяткаў тысяч чалавек з'явілася адчуванне, што мы здольныя на ўсё. Хтосьці ўсміхаецца, хтосьці падае ваду. Людзі клапоцяцца адно пра аднаго і нас шмат. І ўсе мы хочам аднаго: быць вольнымі ды людзьмі звацца.

Мабыць, сёння гэтае адчуванне выглядае інакш: не патрабаваць геройства ад тых, хто штодня жыве ў страху за сябе і блізкіх. Дапамагчы камусьці з працай ці пераездам. Не вырашаць, хто зрабіў дастаткова, а хто не. Не даваць цяжкім гадам зрабіць нас чужымі і недаверлівымі.

Мне важна, каб 9 жніўня засталося не толькі на старых фотаздымках і відэа, а каб яно захавалася ў нашай здольнасці дамаўляцца, дзякаваць за дапамогу і самім дапамагаць, калі можам.

Мы не ведаем, якія падзеі чакаюць нас наперадзе і калі з'явіцца магчымасць змяніць лёс краіны. Але аднойчы Беларусі зноў спатрэбіцца наша здольнасць давяраць, дзейнічаць разам і браць адказнасць. І да гэтага моманту нам трэба дайсці не зламанымі і не чужымі адно аднаму, а людзьмі, якія ўсё яшчэ памятаюць, дзеля чаго мы выйшлі шэсць гадоў таму.